İçeriğe geç
8 Kasım
Pazar

Münevver · Bir fincan gece sohbeti

Meydandaki nefes, odadaki tohum

Münevver beta

Fincanın bir yanında ışıklı meydanlar, öbür yanında kapanan pencereler var; aradaki ince yol yarın gece görünür olacak. Üç günde bir akşam saat sekizde, günlerin havasını bir fincan kahvenin telvesinde okuyan sembolik bir gece sohbeti. Fal ve gökyüzü yorumları kurmacadır; geleceğe dair bir tahmin ya da tavsiye değildir.

Bölümün metni

Metnin tamamını göster

Akşamın hayırlı olsun. Ben Münevver. Fincanı çevirip tabağına kapattım, telve yavaş yavaş kendi yolunu çiziyor. Bir iki nefeslik sessizlik, sonra bakıyoruz. Bu akşam fincanda iki ayrı manzara var. Birinde ışıklı meydanlar, aynı anda tutulan nefesler, uzaktan uzağa bağlanan binlerce kalp. Öbüründe havanın huysuzlaştığı, insanın kapıyı çekip içeri döndüğü bir pazar akşamı. İkisini birleştiren tek omurga şu: alkışı dışarıda aramakla niyeti içeride büyütmek arasındaki pazarlık. Pazar akşamı tam da bunun saati. Yeni hafta kapıda bekliyor, sen de elindekini bir kez daha tartıyorsun. Gel, bakalım telve ne diyor.

Önce fincanın kenarına bakalım, çünkü son günlerden kalan iz hep orada durur. Kenarda ince, uzun bir çizgi var. Bir bekleyişin çizgisi bu. Belki bir cevabı bekliyorsun, belki bir sözün gelmesini, belki de bir yorgunluğun kendiliğinden geçmesini. Günler birbirine benzedi, değil mi? Sabah uyanıyorsun, akşam yine aynı masaya oturuyorsun. Bekleyiş, insanın en çok yorulduğu iştir. Çünkü elin iş yapar gibi görünmez, ama yürek mesaide durur. Fincan bunu görüyor ve hakkını teslim ediyor. Yalnız çizginin ucunda küçük bir aralık var. Bekleyişin içinde bile elinde olan şeyler bulunur: bugünkü tavrın, söyleyeceğin tek cümle, akşam yemeğine koyduğun özen. Elinde olmayanı bir kenara, kapının yanındaki askılığa as. Gerisini nasibe ve zamana bırakmak, pes etmek sayılmaz. Bazen sabrın en sade hali, çayı demleyip beklemektir. Kenardaki iz bu yüzden bu akşam sert değil, yumuşak görünüyor.

Şimdi telvenin ortasına geliyorum. Günün asıl gerilimi burada duruyor. Fincanın ortasında iki koyu leke yan yana, birbirine bakıyor. Soldaki leke kalabalığın lekesi. Ortak heyecan, aynı anda yükselen ses, bir topluluğa ait olmanın o tatlı sarhoşluğu. Sağdaki leke ise sessiz, küçük ve yuvarlak. Bir odanın, bir masa lambasının, kimsenin görmediği bir niyetin lekesi. Telve ikisini birbirine yaklaştırıyor, ama birleştirmiyor. Aralarında ince bir kuru yol bırakıyor. Belki sen de bugün tam bu yolun üstünde durdun. Bir yanın dışarı çıkmak, görünmek, bir yere yetişmek istedi. Öbür yanın perdeyi çekip yalnız kalmak, kendi sesini duymak istedi. İkisi de haklı. Kalabalığın içinde kendini unutabilirsin, bu da bir dinlenmedir. Odada kendini bulabilirsin, bu da bir dinlenmedir. Fincan hangisinin doğru olduğuna karar vermiyor. Yalnız şunu fısıldıyor: bir olayın kendisi seni ne yorar ne ferahlatır. Ona yüklediğin anlam yorar ya da ferahlatır. Sevdiğin bir ışıklı meydanın sonucu senin elinde değil. Sonucu dört gözle beklemek de bir şeydir, ama o akşam nasıl yürüyeceğin, kimi arayacağın, nasıl bir ses tonu kullanacağın senin elinde. Rüzgâr bu konuda hâlâ ikiye bölünmüş. Bir tarafı seni dışarı çağırıyor, bir tarafı içeri. Dengeyi bulmak için birine tamamen teslim olman gerekmiyor. Gün boyu dışarıda harcadığın nefesin bir kısmını akşam odaya geri vermen yeterli. Hayırlısı neyse, o zaten yolunu bulur. Sen bugün yalnız kendi payına düşeni tart.

Kulba yakın bölgede bir sahne beliriyor, anlatayım. Eski bir apartmanın iki penceresi karşı karşıya duruyor. Birinin ışığı akşam altıda yanar. Orada bir kadın, elindeki işi bitirmeye çalışır, sabahtan beri ayakta, omzu çökmüş. Karşı pencerede ise bir adam, balkon kapısını aralayıp uzaktan gelen bir ses dalgasını dinler. Meydanlardan taşan o ortak coşkuyu. İki pencere birbirini hiç tanımaz. Ama bir gece, kadın perdeyi çekerken adamın ışığını görür, adam da kadının masa lambasını. İkisi de aynı anda aynı şeyi düşünür: biri de orada, biri de uyanık. Bu küçük fark ediş ikisine de bir omuz verir. Fincan bu sahnede emeğin ve ortak heyecanın aynı kulpta durduğunu söylüyor. Aidiyet, her zaman büyük bir kalabalığın içinde olmak demek değil. Bazen bir ışığın bir ışığa karşılık vermesi yeter. Sen de bugün kendi penceresinde ışığı yakan biri olabilirsin. Kimseye görünmeden emek vermek, o emeği küçültmez. Telve kulpta düzgün, koyu bir çizgi bırakmış. Bu çizgi sürdürülen emeğe işaret ediyor. Büyük bir alkış gelmese de, çizgi sürüyor. Şükretmek bazen bunu fark etmektir: yanında yürüyen birinin varlığı, uzaktan bile olsa, sana bir şey verir.

Şimdi fincanı bırakıp tabağı elime alıyorum. Tabak, bitenlerin ve bırakılacakların yeri. Burada ince bir toz gibi dağılmış küçük işaretler var. Bir dönemin kapanışı, bir alışkanlığın vedası, yıllardır taşıdığın eski bir cümle. Hafta sonunun bu son akşamında hepsi sana bakıyor. Kaybetmeden önce sahip olduğunun kıymetini bilmek diye bir şey var. Tabaktaki işaret tam bunu söylüyor. Bu pazar akşamı, elindeki küçük şeylere bir kez daha bak. Sofra, ses, sıcak bir battaniye. Bırakacağın yük varsa, onu bu gece yatağın ayak ucuna bırak. Sabaha kadar yerinde dursun, sonra bakarsın.

Fincanın dibine iniyorum, oradan göğe çıkıyoruz. Önce en yakın olaya bakalım. Yarın, dokuz Kasım'da, Akrep burcunda yeni ay var. Akrep, yüzeyin altını sever. Saklı isteklerin, kabuk değiştirmenin burcudur. Yeni ay ise tohumun toprağa konduğu geceyi anlatır. Yani yarın, kimseye söylemediğin bir niyeti sessizce içine ekebilirsin. Ekmek yeter. Hemen yeşermesini beklemek gerekmiyor. Bu hafta tohumu sulayacak sabır, kabuğu çatlatacak cesaret ayrı ayrı gelecek. Ne zaman sabretmeli, ne zaman hamle yapmalı, bunu gökyüzü ritim olarak veriyor. Önce sabır. Beş gün sonra, on üç Kasım'da, Merkür düz harekete geçiyor. Geri gidişin bittiği gün. Söz, mesaj ve anlaşmalarda düğümün çözülmeye başladığı bir eşik bu. Bekleyen bir cevap varsa, zemin konuşmaya biraz daha müsait hale geliyor. Hüküm vermiyorum, yalnız rüzgâr arkandan hafifçe esiyor diyorum. Ertesi gün, on dört Kasım'da, Venüs de Terazi burcunda düz yola çıkıyor. Askıda kalmış ilişkiler, gönül terazisi, yerine oturmayı bekleyen sözler. Üçü arka arkaya geliyor: önce niyet, sonra söz, sonra gönül. Bu sıra bir tesadüf değil, fincan bunu yol haritası olarak okuyor. Sekiz gün sonra, on altı Kasım'da, Aslan burcunda Mars ile Jüpiter kavuşuyor. O gün cesaretle büyüme isteği el sıkışıyor. Aynı gün okulların ara tatili de başlıyor, evlerde sabah telaşı bir nefes yavaşlıyor. Hamle zamanı o güne doğru yaklaşıyor. Şimdilik tohum toprakta.

Şimdi dört unsura birer kısa not bırakıyorum. Ateş burçları, Koç, Aslan ve Yay. Sizin payınıza sahneye çıkma hevesi düşüyor. Özellikle Aslan, on altı Kasım'da senin köşen ışıklanıyor. Acele etme, önce alevi besle. Toprak burçları, Boğa, Başak ve Oğlak. Sizin için bu hafta sağlam zemin demek, ayrıntıları toplamak demek. Başak, on sekiz gün sonra Mars'ı kapında karşılayacaksın, düzen kurma gücün artacak. Hava burçları, İkizler, Terazi ve Kova. Söz ve mesaj sizin alanınız. Terazi, Venüs senin gönül terazine geri dönüyor, uzlaşma yumuşuyor. İkizler, dolunay sana bakıyor. Su burçları, Yengeç, Akrep ve Balık. Yarın gece yeni ay özellikle Akrep'in evinde. Kabuk değiştirmek isteyen Akrep, bu sana ait bir kapı. Yengeç ve Balık, siz de bu gece hislerinizi bir kağıda dökmeyi deneyebilirsiniz.

Kapanışa geliyoruz. Otuz saniyelik küçük bir gece görevim var. Avucunu göğsüne koy. Üç nefes al. Her nefeste, yeni haftaya taşımak istediğin bir niyetin adını içinden söyle. Büyük olması gerekmiyor. Bir cümle, bir isim, bir küçük karar yeter. Sonra ışığı kıs ve günün muhasebesini tut: bugün elimde ne vardı, ne yaptım, neyi bıraktım. Gerisini nasibe ve geceye emanet et. Fincan bu gece bu kadarını söylüyor. Telven tatlı, yolun açık olsun.

Önceki fincanlar